Badanie per vaginam (przezpochwowe) jest istotnym elementem diagnostycznym w fizjoterapii uroginekologicznej. Kiedy powinnyśmy je wykonać i na czym dokładnie polega przeczytacie w dzisiejszym poście.
W tym poście opisywałam Wam przebieg wizyty u fizjoterapeutki uroginekologicznej. Każda wizyta rozpoczyna się od przeprowadzania dokładnego wywiadu, oceny postawy ciała i wykonaniu testów fizjoterapeutycznych. Jeśli jest taka konieczność fizjoterapeuta może rozszerzyć swoją diagnostykę o badanie przezpochwowe.
Fizjoterapeutyczne badanie przezpochwowe różni się od badania lekarskiego - ginekologicznego. Czym? Przede wszystkim celem badania. Ginekolog ocenia stan (anatomiczny) narządów płciowych, ewentualne infekcje. Fizjoterapeutę interesuje głównie kondycja mięśni dna miednicy: ich czucie, napięcie tkanek, umiejętność wykonywania skurczu i rozluźnienia, siła mięśni oraz ewentualne obniżenie narządów miednicy mniejszej. Badanie fizjoterapeutyczne jest również zdecydowanie dłuższe od badania ginekologicznego.
Badanie przezpochwowe jest niezwykle intymnym elementem diagnostyki urofizjoterapeutycznej. Jaki jest jego przebieg w moim gabinecie?
Zaczynam od poinformowania Pacjentki o tym, jak wygląda badanie. Pokazuję model anatomiczny lub specjalne ryciny, na których wyjaśniam, co będę badać i w jaki sposób. Jeśli na tym etapie pojawią się pytania i wątpliwości dokładnie wszystko wyjaśniam. Każdorazowo proszę o podpisanie zgody na badanie przezpochwowe. By zapewnić Ci maksimum komfortu dostajesz ode mnie spódniczkę ginekologiczną. Badanie przeprowadzam w pozycji leżącej na plecach, z nogami zgiętymi, w razie potrzeb pozycję do badania można modyfikować.
Na początku oglądam okolicę krocza. Sprawdzam, czy widoczne są blizny, zaczerwienie, opuchlizna. Oceniam trofikę tkanek, okolicę odbytu, środek ścięgnisty krocza, cewkę moczową. Proszę o wykonanie skurczu mięśniami dna miednicy, kaszel i parcie. Na tym etapie jestem w stanie stwierdzić, czy w okolicy wejścia do pochwy widoczne są oznaki znacznego obniżenia narządów.
Następnie sprawdzam czucie tkanek zewnętrznych, pytam, jak odczuwasz dotyk - czy jest on dla Ciebie bolesny, może czujesz mrowienie, pieczenie albo w ogóle nic nie czujesz?
Jeśli wyrazisz zgodę po badaniu zewnętrznym przechodzę do badania wewnętrznego. Wprowadzam jeden palec do pochwy i oceniam: napięcie tkanek, stabilność ścian pochwy, cewkę moczową, czucie głębokie. Jeśli w jakimś miejscu będziesz odczuwać dyskomfort związany z nadmiernie napiętymi mięśniami od razu rozluźnię te punkty. Następnie poproszę Cię byś wykonała kilka skurczy mięśniami dna miednicy. Jeśli nie wiesz, jak to zrobić - spokojnie nauczysz się tego z moją pomocą 🙂 Funkcję mięśni dna miednicy oceniam zgodnie ze schematem PERFECT oraz skalą Oxford.
P - power - siła maksymalna skurczu mierzona w skali Oxford
E - endurance - wytrzymałość mięśni, czyli zdolność do utrzymania maksymalnego skurczu
R - repetition - powtórzenia, czyli liczba skurczy z maksymalną siłą, dobrych jakościowo, możliwych do powtórzenia
F - fast - szybkość, czyli liczba szybkich, jednosekundowych możliwych do wykonania skurczy
E- elevation - uniesienie, czyli zdolność do uniesienia (zassania) warstwy głębokiej mięśni
C - cocontraction - współskurcz, czyli które mięśnie włączają się do pracy podczas skurczu mięśni dna miednicy
T - timing - reakcja mięśni dna miednicy na kaszel i parcie
Na podstawie uzyskanych wyników otrzymuję pełny obraz kondycji Twoich mięśni, dzięki czemu mogę zaproponować dla Ciebie odpowiedni trening MDM, który będziesz samodzielnie wykonywać w domu.
Kiedy warto wykonać badanie przezpochwowe:
- jeśli rodziłaś siłami natury
- jeśli planujesz wrócić do aktywności fizycznej po porodzie
- jeśli doskwierają Ci epizody nietrzymania moczu, parcia naglące
- jeśli masz obniżenie narządów miednicy mniejszej
- jeśli Twoje stosunki są bolesne
- jeśli masz bolesne miesiączki
Jakie są przeciwwskazania do badania per vaginam?
- brak zgody pacjenta!
- infekcje, HIV
- problemy natury psychicznej
- bezpośrednio po operacji przezpochwowej
- ciąża lub krwawienie miesiączkowe (przeciwwskazanie względne - zależne od fizjoterapeuty, osobiście wykonuję badanie w czasie miesiączki (jeśli jest taka konieczność) oraz w ciąży fizjologicznej (donoszonej, wcześniej za zgodą lekarza prowadzącego))
Pamiętaj, że badanie przezpochwowe możesz w każdej chwili przerwać. Nie powinno sprawiać Ci dyskomfortu (jednak jeśli Twoje dno jest mocno napięte taki chwilowy dyskomfort może się pojawić). Nie musisz się do niego specjalnie przygotowywać - wystarczy tylko pozytywne nastawienie.
Dziękuję, że ze mną jesteś.
Z.V.